{"id":299,"date":"2014-02-13T13:16:30","date_gmt":"2014-02-13T11:16:30","guid":{"rendered":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/?page_id=299"},"modified":"2014-09-09T11:50:53","modified_gmt":"2014-09-09T09:50:53","slug":"conventus-poland-polski","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/learning-system\/conventus-poland-polski\/","title":{"rendered":"Conventus Poland – Polski"},"content":{"rendered":"

Content description <\/span><\/p>\n

Notice: <\/span><\/b>The Polish course<\/a> content differs in some elements from the English one<\/a>, what results of the discussions among project team members. A special stress is laid on the elements that contribute to the building of cooperative awareness and the general knowledge on the cooperative movement\u00a0 among members and future members of the cooperatives. Also the issues specific for Poland have been provided (elements of Polish cooperative legislation). As founders and members of new sectors of Polish cooperative movement \u2013 mainly social cooperatives and cooperative farmers groups \u2013 were perceived as main target groups, the issues regarding these types of cooperatives were added. Several translations of the texts from the English course that may be mostly interesting for Polish students have been introduced to the Polish material. The material will be supplemented by new elements, including tests, quizzes, videos etc. as soon as they are available.<\/p>\n

Access instructions in Polish:\u00a0<\/span><\/b>Krok po kroku jak zostac uzytkownikiem projektu Conventus<\/a>\u00a0(pdf)<\/span>
\n<\/span><\/b><\/p>\n

 <\/p>\n

GENERAL<\/b><\/p>\n

General introduction to the Conventus learning system and learning modules.<\/p>\n

Texts \u201cCurriculum study materials modules 1-3\u201d and \u201cConventus learning system\u201d (translated from English)<\/p>\n

Notice: In each module the examples supplementary reading material is provided.<\/p>\n

\u00a0<\/b><\/p>\n

MODULE 1<\/b><\/p>\n

History, ideology and status of the Cooperative Movement<\/i><\/b><\/p>\n

The text of a short lecture on the history of the cooperative movement across the world and in Poland. First Polish pre-cooperative initiative Hrubieszowskie Towarzystwo Rolnicze Ratowania sie Wsp\u00f3lnie w Nieszcz\u0119\u015bciach (1816) and British Rochdale Society of Equitable Pioneers (1844) are mentioned as well as the main ideological sources of the cooperative movement: the socialist, liberal and christian- solidaristic concepts. The role of the International Cooperative Alliance and of cooperative legislations in various countries are described. The lecture mentions the history of Polish cooperatives from mid 19th<\/sup> century (when Poland did not exist as an independent country) till 1918-1939, the period of a boom of the movement in independent Poland between the world wars. Finally the position of coops in the times of communism system 1945-1989, when the movement was totally subordinated to the state and was forced to monopolize some sectors of economy, is described, what resulted in the negative image of the cooperatives after restoring democracy and free market economy in 90-ies.<\/p>\n

This issues are further developed in the presentation (98 slides) <\/b><\/i>History and traditions of the co-operative movement<\/b><\/p>\n

Cooperative Principles<\/i><\/b><\/p>\n

Seven cooperative principles, as formulated in ICA Statement on Cooperative Identity of 1995, are quoted.<\/p>\n

These issues are further developed in the presentations:<\/i><\/p>\n

– \u201cCo-operative Values and Principles\u201d which reviews the history of the Cooperative Principles and their present meaning, and discusses in details each of ICA Principles<\/i><\/p>\n

– \u201cCooperative history and ideology, principles and values\u201d (translated from English).<\/i><\/p>\n

Cooperative sectors<\/i><\/b><\/p>\n

All sectors of the cooperative movement that exist at present in Poland are enumerated:<\/p>\n

    \n
  1. \u201cPeasants\u2019 Self-help\u201d Community coops<\/li>\n
  2. Workers\u2019 coops<\/li>\n
  3. Disabled and Blind Persons coops<\/li>\n
  4. Cooperative Farmers Groups<\/li>\n
  5. Horticultural and Bee-keepers coops<\/li>\n
  6. Agricultural Production coops<\/li>\n
  7. Agricultural Circles coops (agricultural services coops)<\/li>\n
  8. Dairy coops<\/li>\n
  9. \u201cSpo\u0142em\u201d Consumers coops<\/li>\n
  10. Housing coops<\/li>\n
  11. \u201cCepelia\u201d Folk Artisans\u2019 coops<\/li>\n
  12. Cooperative banks<\/li>\n
  13. Cooperative Savings and Credit Unions<\/li>\n
  14. Handicraftsmen\u2019s coops<\/li>\n
  15. Social coops<\/li>\n
  16. Students\u2019 coops (operating in all levels schools)<\/li>\n<\/ol>\n

    The sectors are described in details in the presentation (31 slides) \u201c<\/i>Organizational structure of Polish cooperative movement\u201d \u2013 the review of basic information on the role and functions of the National Cooperative Council and sectoral Auditing Unions, and on the characteristics and statistics of the sectors. <\/i><\/p>\n

    As a supplement the presentation (45 slides) <\/b>\u201c<\/i>Co-operatives and Co-operative Organizations in Europe\u201d <\/i><\/b>is enclosed \u2013 the review of information on the cooperative legislation in various EU countries, on the statistics of the cooperative movement in Europe, types and models of cooperative societies, new trends in the movements, European cooperative organizations and cooperative policies of European institutions.<\/b><\/i><\/p>\n

     <\/p>\n

    MODULE 2<\/b><\/p>\n

    Being a co-operative member – what does it mean?<\/strong><\/p>\n

    The text of a short lecture introducing the concept of membership in coops. The main issues touched are: cooperatives versus other business entities, members as owners and users of a coop, financial responsibility of members.<\/strong><\/p>\n

    The presentation \u201cCo-operative members, their rights and duties\u201d <\/b>quotes the provisions of Polish Cooperative Law regarding membership issues.<\/p>\n

    As a supplement the text<\/i> <\/b>\u201c<\/b>Being a member of a social co-operative\u201d<\/i> <\/b>is enclosed, that discusses the benefits from membership in a social coop.<\/i><\/p>\n

    \u00a0<\/i><\/p>\n

    MODULE 3<\/b><\/b><\/p>\n

    Establishing and registering a cooperative society<\/b><\/p>\n

    The text quotes the provisions of Polish Cooperative Law referring to the procedures of establishing and registering a new cooperative society and passing the cooperative\u2019s statutes: from the founders\u2019 meeting to applying for the entry into National Court Register.<\/p>\n

    These issues are further discussed on the concrete examples:<\/i><\/p>\n

    –\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 of social coops (text \u201cEstablishing a social cooperative\u201d) <\/i><\/i><\/p>\n

    –\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 of cooperative farmers\u2019 groups<\/i> <\/b>(text \u201cEstablishing a Co-operative Farmers\u2019 Group\u201d<\/i>)<\/b><\/i><\/p>\n

    that both are subject to special regulations. <\/i><\/p>\n

    The module is supplemented by the texts translated from English:<\/i><\/p>\n

    – \u201cCDA\u201d <\/i><\/p>\n

    – \u201cMarketing cooperative Sheet-web\u201d<\/i><\/p>\n

    – \u201c<\/i>Things to think about before starting a co-operative\u201d<\/i><\/i><\/p>\n

     <\/p>\n

    MODULE 4<\/b><\/p>\n

    Financial management of a co-operative society<\/strong><\/b><\/p>\n

    The text quotes the provisions of Polish Cooperative Law referring to the key issues of financial management of a cooperative: i.e. to the obligatory funds (share fund, reserve fund, special funds), surplus distribution, loss coverage, financial responsibility, accountancy, reporting etc.<\/p>\n

    Co-operative audit<\/b><\/p>\n

    The presentation of the provisions of Polish Cooperative Law concerning co-operative audit, i.e.\u00a0 internal control of coops by auditors from NCC or auditing unions, compulsory for all coops every three years or in some cases more often.<\/p>\n

    Management bodies of a co-operative society<\/b><\/p>\n

    The presentation of the provisions of Polish Cooperative Law regarding the managerial structure of a cooperative: the role of the management bodies (General Assembly, Supervisory Council, Board of Directors, Members\u2019 Groups Meetings), their responsibilities and procedures of setting up and functioning.<\/p>\n

    The module is supplemented by the paper:<\/i><\/p>\n

    –\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u201cCooperative Identity and the law\u201d describing the issues of cooperative identity in the context of the Cooperative Prionciples of the ICA and national cooperative legislation in some countries. <\/i><\/p>\n

     <\/p>\n

     <\/p>\n

    *\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 *<\/p>\n

    *<\/p>\n

    Polska<\/b><\/p>\n

    Opis zawarto\u015bci<\/span><\/p>\n

    Uwaga:<\/span><\/b> Polski kurs r\u00f3\u017cni si\u0119 pod pewnymi wzgl\u0119dami od kursu angielskoj\u0119zycznego., co jest wynikiem dyskusji w\u015br\u00f3d cz\u0142onk\u00f3w zespo\u0142u projektowego specjalny nacisk po\u0142o\u017cony zosta\u0142 na elementy, kt\u00f3re mog\u0105 przyczyni\u0107 si\u0119 do budowy \u015bwiadomo\u015bci sp\u00f3\u0142dzielczej i og\u00f3lnej wiedzy o sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci w\u015br\u00f3d cz\u0142onk\u00f3w i przysz\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni. \u00a0Zosta\u0142y r\u00f3wnie\u017c uwzgl\u0119dnione zagadnienia specyficzne dla Polski (np. elementy polskiego Prawa Sp\u00f3\u0142dzielczego). Poniewa\u017c jako grup\u0119 docelow\u0105 postrzegano przede wszystkim cz\u0142onk\u00f3w i za\u0142o\u017cycieli sp\u00f3\u0142dzielni socjalnych i sp\u00f3\u0142dzielczych grup producent\u00f3w rolnych, dodano zagadnienia dotycz\u0105ce tych typ\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni. Do polskiego kursu wprowadzono szereg tekst\u00f3w z kursu angielskoj\u0119zycznego, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ce dla polskich uczestnik\u00f3w szkole\u0144. Materia\u0142 b\u0119dzie uzupe\u0142niany przez nowe elementy, w tym testy, quizy, prezentacje video, itp., kiedy tylko b\u0119d\u0105 dost\u0119pne.<\/p>\n

    \u00a0<\/span><\/p>\n

    INFORMACJE OG\u00d3LNE<\/b><\/p>\n

    Og\u00f3lne wprowadzenie do systemu nauczania sp\u00f3\u0142dzielczego wypracowanego w trakcie projektu Conventus i do modu\u0142\u00f3w nauczania.<\/p>\n

    Teksty: \u201eProgram i materia\u0142y dydaktyczne \u2013 informacje og\u00f3lne\u201d oraz \u201eSystem dydaktyczny Conventus \u2013 szkic\u201d (oba t\u0142umaczone z j\u0119z. angielskiego).<\/p>\n

    Uwaga: w ka\u017cdym module podany zosta\u0142 wykaz przyk\u0142adowej literatury uzupe\u0142niaj\u0105cej.<\/p>\n

    MODU\u0141 I<\/b><\/p>\n

    Historia, ideologia i obecna stutuacja<\/i><\/b> sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci<\/i><\/b><\/i><\/p>\n

    Zorganizowana sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 powsta\u0142a w Europie w po\u0142owie XIX jako ruch samoobrony i samopomocy ubo\u017cszych i \u015bredniozamo\u017cnych grup spo\u0142ecznych wobec negatywnych dla nich skutk\u00f3w rozwijaj\u0105cego si\u0119 kapitalizmu. Formy sp\u00f3\u0142dzielcze wywodzi\u0142y si\u0119 z istniej\u0105cych od stuleci we wszystkich spo\u0142eczno\u015bciach rolniczych i miejskich tradycji wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania gospodarczego i wzajemnej pomocy w razie pojawiaj\u0105cych si\u0119 okazjonalnie b\u0105d\u017a cyklicznie potrzeb i zagro\u017ce\u0144, a tw\u00f3rcy ich nawi\u0105zywali zwykle do jednego z trzech wielkich pr\u0105d\u00f3w ideowych popularnych w tamtej epoce: socjalizmu, liberalizmu i solidaryzmu chrze\u015bcija\u0144skiego. Cho\u0107 za pierwsz\u0105 sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 na \u015bwiecie uwa\u017ca si\u0119 powszechnie powsta\u0142\u0105 w 1844 r. w Anglii sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 spo\u017cywc\u00f3w Roczdelskie Stowarzyszenie Sprawiedliwych Pionier\u00f3w<\/b>, w tym samym czasie, a nawet wcze\u015bniej, w wielu krajach pojawia\u0142y si\u0119 licznie podobne inicjatywy; w Polsce np. czo\u0142owym prekursorem sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci sta\u0142 si\u0119 Stanis\u0142aw Staszic, za\u0142o\u017cyciel Hrubieszowskiego Towarzystwa Rolniczego Ratowania si\u0119 Wsp\u00f3lnie w Nieszcz\u0119\u015bciach<\/b> (1816 r.).<\/p>\n

    Od tego okresu we wszystkich niemal krajach europejskich, a tak\u017ce na innych kontynentach, powstawa\u0142o wiele sp\u00f3\u0142dzielni r\u00f3\u017cnych typ\u00f3w: spo\u017cywc\u00f3w, rolniczych, oszcz\u0119dno\u015bciowo-kredytowych, mieszkaniowych, pracy itp. Zwykle, dla zwi\u0119kszenia efektywno\u015bci swego dzia\u0142ania, tworzy\u0142y one swoje organizacje regionalne i og\u00f3lnokrajowe, za\u015b w 1895 r. za\u0142o\u017cony zosta\u0142 Mi\u0119dzynarodowy Zwi\u0105zek Sp\u00f3\u0142dzielczy, <\/b>istniej\u0105cy do tej pory jako najwi\u0119ksza (reprezentuj\u0105ca ok. 1 mld sp\u00f3\u0142dzielc\u00f3w) i jedna z najstarszych organizacji pozarz\u0105dowych na \u015bwiecie. W\u0142adze wielu pa\u0144stw przyjmowa\u0142y sprzyjaj\u0105ce rozwojowi sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci regulacje prawne. Do najstarszych nale\u017c\u0105 brytyjska Industrial and Provident Societies Act <\/b>(1852), pruska ustawa z 1867 r. (od 1871 r. obowi\u0105zuj\u0105ca w ca\u0142ej Rzeszy Niemieckiej) czy austriacka i belgijska (obie z 1873 r.).<\/p>\n

    Na ziemiach polskich sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 rozwija\u0142a si\u0119 podobnie jak krajach Europy Zachodniej, dzia\u0142aj\u0105c w ramach legislacji pa\u0144stw zaborczych. Obok wielu innych typ\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni, szczeg\u00f3lnie znane si\u0119 sta\u0142y wielkopolskie banki ludowe<\/b> (od 1861 r.) i \u201eRolniki\u201d <\/b>(od 1900 r.), sp\u00f3\u0142dzielnie spo\u017cywc\u00f3w w Kr\u00f3lestwie (od 1869 r.) czy galicyjskie Kasy Stefczyka<\/b> (od 1891 r.). Powstawa\u0142y pierwsze sp\u00f3\u0142dzielnie pracy (1872 r.), mleczarskie (1882 r.), mieszkaniowe (1890 r.). Wszystkie one odgrywa\u0142y ogromn\u0105 rol\u0119 nie tylko w awansie gospodarczym i spo\u0142ecznym wsi i miast, ale r\u00f3wnie\u017c kulturaln\u0105 i patriotyczn\u0105 w obronie polsko\u015bci. Pojawia\u0142y si\u0119 \u201ewzorowe wsie sp\u00f3\u0142dzielcze\u201d,<\/b> w kt\u00f3rych wsp\u00f3\u0142istnia\u0142y i wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142y ze sob\u0105 liczne formy sp\u00f3\u0142dzielni, jak s\u0142ynny Lisk\u00f3w, Sterdy\u0144, Handzl\u00f3wka czy Albigowa. W sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 anga\u017cowa\u0142o si\u0119 wielu czo\u0142owych dzia\u0142aczy spo\u0142ecznych i gospodarczych, ale i intelektualist\u00f3w tamtej epoki, takich jak Edward Abramowski, p\u00f3\u017aniejszy prezydent RP Stanis\u0142aw Wojciechowski, pisarze Boles\u0142aw Prus, Maria D\u0105browska czy Stefan \u017beromski. Donios\u0142\u0105 rol\u0119 przy tworzeniu sp\u00f3\u0142dzielni odgrywali ksi\u0119\u017ca \u2013 ks. P. Wawrzyniak, p\u00f3\u017aniejszy biskup ks. S. Adamski, ks. W. Blizi\u0144ski i wielu innych.<\/p>\n

    Sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 rozwija\u0142a si\u0119 pomy\u015blnie r\u00f3wnie\u017c po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. Wp\u0142yw na to mia\u0142o wyczulenie na potrzeby spo\u0142eczne, aktywno\u015b\u0107 wielu zaanga\u017cowanych dzia\u0142aczy, a przede wszystkim przyj\u0119cie w dniu 29 pa\u017adziernika 1920 r. Ustawy o sp\u00f3\u0142dzielniach uwa\u017canej za jedn\u0105 z najlepszych i najnowocze\u015bniejszych w skali Europy w tamtych latach regulacji prawnych dla sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci. By lepiej realizowa\u0107 swe cele, sp\u00f3\u0142dzielnie tworzy\u0142y zwi\u0105zki r\u00f3\u017cnych pion\u00f3w, b\u0119d\u0105ce w pewnej mierze kontynuacj\u0105 takich organizacji z okresu zabor\u00f3w. Najwy\u017cszym organem ca\u0142ej sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci sta\u0142a si\u0119 Pa\u0144stwowa Rada Sp\u00f3\u0142dzielcza,<\/b> instytucja o szczeg\u00f3lnym sp\u00f3\u0142dzielczo-rz\u0105dowym charakterze. Dzia\u0142a\u0142 Sp\u00f3\u0142dzielczy Instytut Naukowy, rozwija\u0142a si\u0119 edukacja sp\u00f3\u0142dzielcza, wydawana by\u0142a sp\u00f3\u0142dzielcza prasa. Szacuje si\u0119, \u017ce przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej, co pi\u0105ty obywatel RP by\u0142 cz\u0142onkiem jakiej\u015b sp\u00f3\u0142dzielni, w handlu detalicznym udzia\u0142 sp\u00f3\u0142dzielni si\u0119ga\u0142 do 5%, w skupie produkt\u00f3w rolnych do 12%, za\u015b 20% depozyt\u00f3w oszcz\u0119dno\u015bciowych z\u0142o\u017cone by\u0142o w bankach i kasach sp\u00f3\u0142dzielczych. Sp\u00f3\u0142dzielnie mieszkaniowe nadawa\u0142y kszta\u0142t nowobudowanym dzielnicom miast (np. warszawski \u017boliborz czy Ochota w Warszawie) i nieraz, jak warszawski WSM, realizowa\u0142y ambitny program spo\u0142eczny. Polscy dzia\u0142acze odgrywali aktywn\u0105 rol\u0119 w Mi\u0119dzynarodowym Zwi\u0105zku Sp\u00f3\u0142dzielczym,<\/b> uczestnicz\u0105c m. in. w opracowaniu Zasad Sp\u00f3\u0142dzielczych przyj\u0119tych przez paryski Kongres Zwi\u0105zku w 1937 r.<\/p>\n

    II wojna \u015bwiatowa przerwa\u0142a ten dynamiczny rozw\u00f3j i przynios\u0142a ogromne straty potencja\u0142owi gospodarczemu i zasobom ludzkim sp\u00f3\u0142dzielni. Wiele z nich kontynuowa\u0142o jednak swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c nieraz z polskim podziemiem niepodleg\u0142o\u015bciowym.<\/p>\n

    Po 1945 r. warunki dzia\u0142ania sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci zosta\u0142y diametralnie zmienione i ca\u0142kowicie podporz\u0105dkowano j\u0105 polityce pa\u0144stwa. W ci\u0105gu kilkunastu lat po wojnie poddana zosta\u0142a odg\u00f3rnym procesom etatyzacji, centralizacji i biurokratyzacji, wymuszono na niej praktyczn\u0105 monopolizacj\u0119 pewnych sfer \u017cycia spo\u0142eczno-gospodarczego (mieszkalnictwo, handel detaliczny, zaopatrzenie rolnik\u00f3w i skup produkt\u00f3w rolnych), co wi\u0119cej na prze\u0142omie lat 40. i 50. w\u0142\u0105czono j\u0105 w pr\u00f3by si\u0142owej kolektywizacji rolnictwa (poprzez rolnicze sp\u00f3\u0142dzielnie produkcyjne). Wszystko to sprawi\u0142o, \u017ce mimo bezprecedensowego rozwoju jej potencja\u0142u gospodarczego (udzia\u0142 w PKB pod koniec lat 80. dochodzi\u0142 do 12%), zatraci\u0142a sw\u00f3j samorz\u0105dny i spo\u0142eczny charakter, cz\u0142onkowie utracili jakikolwiek wp\u0142yw na to, co dzia\u0142o si\u0119 w ich sp\u00f3\u0142dzielniach, w wi\u0119kszo\u015bci przestali uto\u017csamia\u0107 si\u0119 z nimi, traktuj\u0105c je jako element aparatu partyjno-pa\u0144stwowego. Przyczyni\u0142o si\u0119 to do ugruntowania negatywnego wizerunku sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci po zmianach ustrojowych 1989 roku, kiedy to nast\u0105pi\u0142a gwa\u0142towna przebudowa systemu sp\u00f3\u0142dzielczego w Polsce.<\/p>\n

    Zagadnienia powy\u017csze zosta\u0142y szerzej om\u00f3wione w prezentacjach:<\/i><\/p>\n

    – \u201e<\/i>Historia i tradycje sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci<\/i>\u201d <\/i><\/p>\n

    –\u00a0 \u201eSp\u00f3\u0142dzielcza<\/i> historia oraz ideologia, zasady oraz warto\u015bci\u201d (t\u0142umaczona z j\u0119z. angielskiego)<\/i><\/i><\/p>\n

    Zasady Sp\u00f3\u0142dzielcze<\/i><\/b><\/i><\/p>\n

    Zasady te powsta\u0142y jeszcze w XIX w., kiedy to w 1844 r. tkacze z Rochdale w Anglii powo\u0142ali do \u017cycia pierwsz\u0105 na \u015bwiecie Sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 Sprawiedliwych Pionier\u00f3w. Program tej sp\u00f3\u0142dzielni zawarto w sze\u015bciu punktach, kt\u00f3re dzi\u015b nazywane s\u0105 zasadami rochdalskimi i kt\u00f3re stanowi\u0105 trzon aktualnych zasad sp\u00f3\u0142dzielczych przyj\u0119tych przez mi\u0119dzynarodowy ruch sp\u00f3\u0142dzielczy.<\/p>\n

    1. Dobrowolnego i otwartego cz\u0142onkostwa<\/b><\/p>\n

    2. Demokratycznej kontroli cz\u0142onkowskiej <\/b><\/p>\n

    3. Ekonomicznego uczestnictwa cz\u0142onk\u00f3w<\/b><\/p>\n

    4. Autonomii i niezale\u017cno\u015bci <\/b><\/p>\n

    5. Kszta\u0142cenia, szkolenia, informacji <\/b><\/p>\n

    6. Wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania <\/b><\/p>\n

    7. Troski o spo\u0142eczno\u015b\u0107 lokaln\u0105 <\/b><\/b><\/p>\n

    Zagadnienia powy\u017csze zosta\u0142y szerzej om\u00f3wione w prezentacji (48 slajd\u00f3w) \u201e<\/i>Zasady i warto\u015bci sp\u00f3\u0142dzielcze.ppt<\/i>\u201d, kt\u00f3ra przypomina histori\u0119 Zasad Sp\u00f3\u0142dzielczych, ich obecne znaczenie oraz przedstawia szczeg\u00f3\u0142owo ka\u017cda Zasad\u0119. <\/i><\/i><\/p>\n

     <\/p>\n

    Bran\u017ce Sp\u00f3\u0142dzielcze<\/i><\/b><\/i><\/p>\n

      \n
    1. Gminne Sp\u00f3\u0142dzielnie “Samopomoc Ch\u0142opska”<\/li>\n
    2. Sp\u00f3\u0142dzielnie Pracy<\/li>\n
    3. Sp\u00f3\u0142dzielnie Inwalid\u00f3w i Niewidomych<\/li>\n
    4. Sp\u00f3\u0142dzielcze Grupy Producent\u00f3w Rolnych<\/li>\n
    5. Rolnicze Sp\u00f3\u0142dzielnie Produkcyjne<\/li>\n
    6. Sp\u00f3\u0142dzielnie Ogrodniczo-Pszczelarskie<\/li>\n
    7. Sp\u00f3\u0142dzielnie K\u00f3\u0142ek Rolniczych<\/li>\n
    8. Sp\u00f3\u0142dzielnie Mleczarskie<\/li>\n
    9. Sp\u00f3\u0142dzielnie Spo\u017cywc\u00f3w “SPO\u0141EM”<\/li>\n
    10. Sp\u00f3\u0142dzielnie Mieszkaniowe<\/li>\n
    11. “Cepelia”<\/li>\n
    12. Banki Sp\u00f3\u0142dzielcze<\/li>\n
    13. Sp\u00f3\u0142dzielcze Kasy Oszcz\u0119dno\u015bciowo-Kredytowe<\/li>\n
    14. Sp\u00f3\u0142dzielnie Rzemie\u015blnicze<\/li>\n
    15. Sp\u00f3\u0142dzielnie Socjalne<\/li>\n
    16. Sp\u00f3\u0142dzielnie Uczniowskie<\/li>\n<\/ol>\n

      Bran\u017ce przedstawione zosta\u0142y szczeg\u00f3\u0142owo w prezentacji (31 slajd\u00f3w) \u201e<\/i>Struktura organizacyjna polskiej sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci.ppt<\/i>\u201d daj\u0105cej przegl\u0105d podstawowych informacji nt. roli i funkcji Krajowej Rady Sp\u00f3\u0142dzielczej I bran\u017cowych Zwi\u0105zk\u00f3w Rewizyjnych oraz charakteru I statystyki poszczeg\u00f3lnych bran\u017c.<\/i><\/p>\n

      Jako suplement do Modu\u0142u I do\u0142\u0105czona zosta\u0142a prezentacja \u201e<\/i>Sp\u00f3\u0142dzielczo\u015b\u0107 w Europie.ppt\u201d stanowi\u0105ca przegl\u0105d informacji nt. Legislacji sp\u00f3\u0142dzielczej w poszczeg\u00f3lnych krajach UE, statystyki sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci w Europie, typ\u00f3w I modeli sp\u00f3\u0142dzielni, nowych zjawisk w sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci, europejskich organizacji sp\u00f3\u0142dzielczych oraz polityki sp\u00f3\u0142dzielczej instytucji europejskich.\u00a0 \u00a0<\/i><\/p>\n

      \u00a0<\/b><\/p>\n

      MODU\u0141 2<\/b><\/p>\n

      Co oznacza by\u0107 cz\u0142onkiem sp\u00f3\u0142dzielni?<\/i><\/p>\n

      Sp\u00f3\u0142dzielnia jest zrzeszeniem os\u00f3b i r\u00f3\u017cni si\u0119 w znaczny spos\u00f3b od innych form prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, kt\u00f3re okre\u015blane s\u0105, jako kapita\u0142owe. Zgodnie z prawem sp\u00f3\u0142dzielczym: \u201e\u2026 sp\u00f3\u0142dzielnia prowadzi dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 na zasadach rachunku ekonomicznego, przy zapewnieniu korzy\u015bci cz\u0142onkom”.<\/p>\n

       <\/p>\n

      Zrzeszenie os\u00f3b oznacza, i\u017c grupa os\u00f3b maj\u0105cych podobne cele – potrzeby podejmuje pr\u00f3b\u0119<\/p>\n

      racjonalnego ich zrealizowania. Cz\u0142onkowie wi\u0119kszo\u015bci sp\u00f3\u0142dzielni dla realizacji wsp\u00f3lnie zdefiniowanych potrzeb i cel\u00f3w podejmuj\u0105 decyzje o prowadzeniu przez sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej, tworz\u0105c w tym celu struktur\u0119 gospodarcz\u0105 zwan\u0105 cz\u0119sto przedsi\u0119biorstwem sp\u00f3\u0142dzielczym Sens istnienia sp\u00f3\u0142dzielni polega na tym, i\u015c cz\u0142onkowie, kt\u00f3rzy s\u0105 jednocze\u015bnie u\u017cytkownikami sp\u00f3\u0142dzielni dzia\u0142aj\u0105c wsp\u00f3lnie uzyskuj\u0105 takie korzy\u015bci, kt\u00f3rych nie mogliby uzyska\u0107 dzia\u0142aj\u0105c w pojedynk\u0119. Je\u017celi na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 sp\u00f3\u0142dzielnia nie jest w stanie zapewni\u0107 u\u017cytkownikom – cz\u0142onkom korzy\u015bci – jej istnienie traci sens.<\/p>\n

       <\/p>\n

      Sp\u00f3\u0142dzielnia nie mo\u017ce by\u0107 traktowana tak jak inna firma. Wybitny francuski teoretyk i praktyk sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci Karol Gide stwierdzi\u0142, i\u017c: \u201eSp\u00f3\u0142dzielnia, kt\u00f3ra jest tylko przedsi\u0119biorstwem, jest z\u0142ym przedsi\u0119biorstwem” . W stwierdzeniu tym zawiera si\u0119 sens funkcjonowania podmiotu gospodarczego, jakim jest sp\u00f3\u0142dzielnia oraz to, co odr\u00f3\u017cnia dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcz\u0105 prowadzon\u0105 przez sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 i inne podmioty.<\/p>\n

      Podstawowe, specyficzne elementy dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej sp\u00f3\u0142dzielni: Przedsi\u0119biorstwo u\u017cytkownik\u00f3w a nie kapita\u0142u: Najwa\u017cniejsz\u0105 cech\u0105 odr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w sp\u00f3\u0142dzielni i firmach kapita\u0142owych jest cel jej prowadzenia. Np. w najprostszym przypadku sp\u00f3\u0142dzielni zrzeszaj\u0105cej producent\u00f3w rolnych, celem jest zakup \u015brodk\u00f3w do produkcji rolniczej po najni\u017cszej mo\u017cliwej cenie, oraz uzyskanie maksymalnej ceny zbytu na produkty rolne wytworzone przez cz\u0142onk\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni. Sp\u00f3\u0142dzielnia jest postrzegana, jako przed\u0142u\u017cenie gospodarstwa rolnego. Cena wyp\u0142acona cz\u0142onkom za ich produkty r\u00f3wna jest nadwy\u017cce pozosta\u0142ej po op\u0142aceniu wszystkich koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z wprowadzeniem produkt\u00f3w na rynek. Natomiast cel przedsi\u0119biorstwa niesp\u00f3\u0142dzielczego, koncentruje si\u0119 na uzyskaniu jak najwy\u017cszych zysk\u00f3w od<\/p>\n

      Podstawowe, specyficzne elementy dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej sp\u00f3\u0142dzielni: Przedsi\u0119biorstwo u\u017cytkownik\u00f3w a nie kapita\u0142u: Najwa\u017cniejsz\u0105 cech\u0105 odr\u00f3\u017cniaj\u0105c\u0105 prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w sp\u00f3\u0142dzielni i firmach kapita\u0142owych jest cel jej prowadzenia. Np. w najprostszym przypadku sp\u00f3\u0142dzielni zrzeszaj\u0105cej producent\u00f3w rolnych, celem jest zakup \u015brodk\u00f3w do produkcji rolniczej po najni\u017cszej mo\u017cliwej cenie, oraz uzyskanie maksymalnej ceny zbytu na produkty rolne wytworzone przez cz\u0142onk\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni. Sp\u00f3\u0142dzielnia jest postrzegana, jako przed\u0142u\u017cenie gospodarstwa rolnego. Cena wyp\u0142acona cz\u0142onkom za ich produkty r\u00f3wna jest nadwy\u017cce pozosta\u0142ej po op\u0142aceniu wszystkich koszt\u00f3w zwi\u0105zanych z wprowadzeniem produkt\u00f3w na rynek. Natomiast cel przedsi\u0119biorstwa niesp\u00f3\u0142dzielczego, koncentruje si\u0119 na uzyskaniu jak najwy\u017cszych zysk\u00f3w od <\/em><\/p>\n

      zainwestowanego kapita\u0142u. Zatem produkty rolne postrzegane s\u0105 tak jak inne towary na rynku, a co zatem idzie stanowi\u0105 cz\u0119sto powa\u017cny czynnik koszt\u00f3w. Kierownicy przedsi\u0119biorstw typu niesp\u00f3\u0142dzielczego staraj\u0105 si\u0119, zatem maksymalnie obni\u017cy\u0107 ceny produkt\u00f3w skupowanych od rolnik\u00f3w – obni\u017caj\u0105c w ten spos\u00f3b koszty i zwi\u0119kszaj\u0105c zysk swojej firmy. Aktywne zainteresowanie zarz\u0105dzaniem i wynikami ekonomicznymi, b\u0119dzie wi\u0119ksze ze strony cz\u0142onka sp\u00f3\u0142dzielni rolniczej, poniewa\u017c jego egzystencja w du\u017cej mierze zale\u017cy od sukcesu sp\u00f3\u0142dzielni. Udzia\u0142owiec w przedsi\u0119biorstwie typu niesp\u00f3\u0142dzielczego mo\u017ce nie potrzebowa\u0107 d\u00f3br lub us\u0142ug oferowanych przez przedsi\u0119biorstwo. Jak d\u0142ugo otrzymywa\u0107 b\u0119dzie godziwy zysk od swego wk\u0142adu. Rodzaj dzia\u0142alno\u015bci prowadzonej przez przedsi\u0119biorstwo nie ma dla niego wi\u0119kszego znaczenia. W przedsi\u0119wzi\u0119ciach (firmach) kontrolowanych przez kapita\u0142, prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci s\u0142u\u017cy wypracowaniu zysku. Zysk dla inwestor\u00f3w – w\u0142a\u015bcicieli przedsi\u0119biorstwa kapita\u0142owego jest najwa\u017cniejsz\u0105 korzy\u015bci\u0105 a dla zarz\u0105dzaj\u0105cych najwa\u017cniejszym celem.<\/p>\n

       <\/p>\n

      W przypadku sp\u00f3\u0142dzielni celem jest prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci przynosz\u0105cej korzy\u015bci cz\u0142onkom – u\u017cytkownikom. Korzy\u015bci te w ten czy inny spos\u00f3b zmierzaj\u0105 do poprawy funkcjonowania i zwi\u0119kszenia zysk\u00f3w w gospodarstwach poszczeg\u00f3lnych cz\u0142onk\u00f3w. Bez zrozumienia istoty r\u00f3\u017cnicy dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej nie ma sensu zabiera\u0107 si\u0119 do zarz\u0105dzania sp\u00f3\u0142dzielni\u0105, nie ma te\u015c sensu krytyka tej formy dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. Sp\u00f3\u0142dzielnie s\u0105 zrzeszeniem os\u00f3b, podczas, gdy przedsi\u0119wzi\u0119cia kapita\u0142owe s\u0105 zrzeszeniem bezimiennego kapita\u0142u. Bardzo cz\u0119sto zdarza si\u0119, i\u015c osoby – cz\u0142onkowie zak\u0142adaj\u0105cy lub przy\u0142\u0105czaj\u0105cy si\u0119 (wst\u0119puj\u0105cy) do sp\u00f3\u0142dzielni maj\u0105 ju\u015c w\u0142asne firmy, lecz potrzebuj\u0105 do ich funkcjonowania pewnych specyficznych us\u0142ug, produkt\u00f3w lub innych korzy\u015bci, kt\u00f3re mog\u0105<\/p>\n

      osi\u0105gn\u0105\u0107 samodzielnie, lecz op\u0142aca si\u0119 im osi\u0105gn\u0105\u0107 je wsp\u00f3lnie.<\/p>\n

       <\/p>\n

      Cz\u0142onkowie to zarazem w\u0142a\u015bciciele i \u017c\u017cytkownicy sp\u00f3\u0142dzielni: Od cz\u0142onk\u00f3w wymaga si\u0119, aby byli klientami swojej sp\u00f3\u0142dzielni – gdy\u017c tylko wtedy jej funkcjonowanie ma sens i tym r\u00f3\u017cni si\u0119 sp\u00f3\u0142dzielnia, jako organizacja u\u017cytkownik\u00f3w od przedsi\u0119biorstwa kapita\u0142owego. Rodzaj dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej prowadzonej przez sp\u00f3\u0142dzielni\u0119 oraz spos\u00f3b jej prowadzenia zostaje ustalony przez cz\u0142onk\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni, przyj\u0119ty podczas walnego zgromadzenia i zapisany w statucie. Zapis dotycz\u0105cy rodzaju dzia\u0142alno\u015bci i sposobu funkcjonowania sp\u00f3\u0142dzielni oraz korzy\u015bci cz\u0142onk\u00f3w nale\u017c\u0105 do najwa\u017cniejszych, gdy\u017c m\u00f3wi\u0105 o sensie istnienia sp\u00f3\u0142dzielni.<\/p>\n

       <\/p>\n

      Odpowiedzialno\u015b\u0107 finansowa cz\u0142onk\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni: Cz\u0142onkowie odpowiadaj\u0105 za zobowi\u0105zania sp\u00f3\u0142dzielni do wysoko\u015bci posiadanych udzia\u0142\u00f3w, co oznacza ograniczone ryzyko finansowe poszczeg\u00f3lnych u\u017cytkownik\u00f3w. Wszyscy cz\u0142onkowie dobrze zorganizowanej i funkcjonuj\u0105cej sp\u00f3\u0142dzielni maj\u0105 jednak interes w tym, aby kondycja nale\u017c\u0105cej do nich firmy by\u0142a jak najlepsza. Tylko w takim wypadku mog\u0105 oni liczy\u0107 na realizacj\u0119 r\u00f3\u017cnorodnych korzy\u015bci (cel\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni), dla osi\u0105gni\u0119cia, kt\u00f3rych zostali cz\u0142onkami.<\/p>\n

      \u00a0<\/strong><\/p>\n

      W\u00a0 uzupe\u0142nieniu:<\/i><\/strong><\/p>\n

       <\/p>\n

      – <\/strong>Prezentacja Cz\u0142onkowie sp\u00f3\u0142dzielni, ich prawa I obowi\u0105zki, przytacza przepisy polskiego Prawa Sp\u00f3ldzielczego dotycz\u0105ce spraw cz\u0142onkostwa. <\/i><\/p>\n

      – Tekst\u00a0 \u201eCo oznacza by\u0107 cz\u0142onkiem sp\u00f3\u0142dzielni socjalnej?\u201d przedstawiaj\u0105cy korzy\u015bci z cz\u0142onkostwa w sp\u00f3\u0142dzielniach socjalnych.<\/i><\/p>\n

      \u00a0<\/b><\/p>\n

      MODU\u01413<\/b><\/b><\/p>\n

      Zak\u0142adanie sp\u00f3\u0142dzielni <\/i><\/b><\/p>\n

      Tekst wprowadzaj\u0105cy \u201eTryb zak\u0142adania i rejestrowania sp\u00f3\u0142dzielni\u201d przytacza przepisy polskiego Prawa Sp\u00f3\u0142dzielczego odnosz\u0105ce si\u0119 do procedur zak\u0142adania I rejestracji sp\u00f3\u0142dzielni oraz uchwalania statutu \u2013 od zebrania za\u0142o\u017cycielskiego do wpisu do Krajowego Rejestru S\u0105dowego.<\/p>\n

      Zagadnienia te zosta\u0142y szerzej om\u00f3wione na przyk\u0142adzie:<\/i><\/p>\n

      – \u00a0sp\u00f3\u0142dzielni socjalnych (tekst \u201eZak\u0142adanie sp\u00f3\u0142dzielni socjalnej\u201d)<\/i><\/p>\n

      – sp\u00f3\u0142dzielczych grup producent\u00f3w rolnych (tekst \u201eZak\u0142adanie Sp\u00f3\u0142dzielczej Grupy Producent\u00f3w Rolnych\u201d)<\/i><\/p>\n

      kt\u00f3re posiadaj\u0105 odr\u0119bne regulacje prawne. \u00a0<\/i><\/i><\/p>\n

      W uzupe\u0142nieniu zamieszczone s\u0105 teksty t\u0142umaczone z j\u0119z. angielskiego:<\/i><\/p>\n

      – \u201ePrzewodnik do stworzenia nowej lokalnej i\/lub regionalnej agencji rozwoju sp\u00f3\u0142dzielczo\u015bci\u201d (Szwecja)<\/i><\/p>\n

      – \u201eSp\u00f3\u0142dzielczy marketing \u2013 arkusz informacyjny\u201d (Szwecja)<\/i><\/p>\n

      – \u201eZanim za\u0142o\u017cysz sp\u00f3\u0142dzielni\u0119, odpowiedz sobie na par\u0119 pyta\u0144\u201d (Wlk. Brytania)<\/i><\/p>\n

       <\/p>\n

       <\/p>\n

      MODU\u0141 4<\/b><\/p>\n

      Zarz\u0105dzanie sp\u00f3\u0142dzielni\u0105<\/i><\/strong><\/p>\n

      Teksty dotycz\u0105 zarz\u0105dzania finansowego sp\u00f3\u0142dzielniami, lustracji sp\u00f3\u0142dzielczej oraz organ\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni.<\/strong><\/p>\n

      Tekst \u201eZarz\u0105dzanie finansowe sp\u00f3\u0142dzielni\u0105\u201d przytacza przepisy polskiego Prawa Sp\u00f3\u0142dzielczego odnosz\u0105ce si\u0119 do kluczowych zagadnie\u0144 zarz\u0105dzania finansami sp\u00f3\u0142dzielni \u2013 obowi\u0105zkowych fundusz\u00f3w (udzia\u0142owego, zasobowego, fundusz\u00f3w specjalnych), podzia\u0142u nadwy\u017cki, pokrywania strat, odpowiedzialno\u015bci finansowej, rachunkowo\u015bci, sprawozdawczo\u015bci itp.<\/strong><\/p>\n

      Tekst \u201eLustracja sp\u00f3\u0142dzielcza\u201d przytacza przepisy polskiego Prawa Sp\u00f3\u0142dzielczego dotycz\u0105ce lustracji sp\u00f3\u0142dzielczej, tj. wewn\u0119trznej kontroli sp\u00f3\u0142dzielni dokonywanej przez lustrator\u00f3w z Krajowej Rady Sp\u00f3\u0142dzielczej b\u0105d\u017a Zwi\u0105zk\u00f3w Rewizyjnych, obowi\u0105zkowej dla wszystkich sp\u00f3\u0142dzielni raz na 4 lata, a w pewnych przypadkach cz\u0119\u015bciej.<\/p>\n

      Tekst \u201eOrgany sp\u00f3\u0142dzielni\u201d przytacza przepisy polskiego Prawa Sp\u00f3\u0142dzielczego odnosz\u0105ce si\u0119 do struktury zarz\u0105dzania sp\u00f3\u0142dzielniami: roli organ\u00f3w sp\u00f3\u0142dzielni (Walne Zgromadzenie, Rada Nadzorcza, Zarz\u0105d, Zebrania Grup Cz\u0142onkowskich), ich zakresu odpowiedzialno\u015bci i procedur wy\u0142aniania i funkcjonowania.<\/p>\n

      W uzupe\u0142nieniu tekst t\u0142umaczony z j\u0119z. angielskiego:<\/i><\/p>\n

      – \u201eOsobowo\u015b\u0107 prawna sp\u00f3\u0142dzielni\u201d, dotycz\u0105cy spraw osobowo\u015bci prawnej i to\u017csamo\u015bci sp\u00f3\u0142dzielczej w kontek\u015bcie Zasad Mi\u0119dzynarodowego Zwi\u0105zku Sp\u00f3\u0142dzielczego i regulacji prawnych wybranych kraj\u00f3w.<\/i><\/p>\n

      \u00a0<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Content description Notice: The Polish course content differs in some elements from the English one, what results of the discussions among project team members. A special stress is laid on the elements that contribute to the building of cooperative awareness and the general knowledge on the cooperative movement\u00a0 among members and future members of the … <\/p>\n

      Continue reading<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":512,"featured_media":0,"parent":273,"menu_order":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-299","page","type-page","status-publish","hentry","nodate","item-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/299","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/users\/512"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=299"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/299\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":344,"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/299\/revisions\/344"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/273"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogi.eoppimispalvelut.fi\/conventus\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=299"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}